Nie tylko sami. Kto pomógł Polsce odzyskać niepodległość w 1918 roku
Niepodległość Polacy wywalczyli sami, ale pomogli im sojusznicy. Amerykański prezydent wpisał wolną Polskę do programu pokoju, Francja pozwoliła stworzyć polską armię, a Polonia z USA dała jej żołnierzy.
RedakcjaAktualizacja artykułu: 10 listopada 2026 12:53
Grafika: PODDĘBICE24
Niepodległość Polacy wywalczyli sami, ale pomogli im sojusznicy. Amerykański prezydent wpisał wolną Polskę do programu pokoju, Francja pozwoliła stworzyć polską armię, a Polonia z USA dała jej żołnierzy.
Stany Zjednoczone: 13. punkt Wilsona
8 stycznia 1918 roku prezydent Woodrow Wilson przedstawił Kongresowi program pokoju w 14 punktach. Punkt 13. zapowiadał utworzenie niepodległego państwa polskiego na ziemiach zamieszkanych przez ludność bezsprzecznie polską, z wolnym dostępem do morza i niepodległością gwarantowaną umową międzynarodową. Jesienią 1918 roku Niemcy przyjęły punkty Wilsona jako podstawę rokowań, co doprowadziło do rozejmu w Compiègne 11 listopada.
Francja: polska armia na Zachodzie
Dekretem prezydenta Raymonda Poincarégo z 4 czerwca 1917 roku we Francji powstała Armia Polska, z inicjatywy Romana Dmowskiego i Komitetu Narodowego Polskiego. Początkowo dowodzili nią francuscy oficerowie, a od 4 października 1918 roku – gen. Józef Haller. Od niebieskich mundurów nazywano ją Błękitną Armią. Wiosną 1919 roku przyjechała do Polski i walczyła o granice odrodzonego państwa.
Polonia z USA i Paderewski
Trzon armii we Francji stanowili ochotnicy – Polacy z USA, którzy zgłaszali się na apel Ignacego Jana Paderewskiego. Około 25 tysięcy żołnierzy pozyskano też spośród byłych jeńców armii austro-węgierskiej we Włoszech.
Uznanie przez sojuszników
We wrześniu 1917 roku Francja, a za nią Wielka Brytania, Włochy i Stany Zjednoczone uznały Komitet Narodowy Polski za oficjalnego przedstawiciela spraw polskich. Po wojnie niepodległość Polski potwierdził traktat wersalski, podpisany 28 czerwca 1919 roku.
